Dwangvoederen voor de productie van foie gras: GAIA daagt laks Waals Gewest voor de rechtbank
![](https://cdn.uc.assets.prezly.com/e388d904-712d-406c-a876-fe77cbab07a0/-/format/auto/gavage.png)
Brussel, 5 december 2023 – Terwijl het dwangvoederen van eenden en ganzen in het Brusselse en Vlaamse Gewest alsook in de meeste EU-landen verboden is, blijft de Waalse Regering deze wrede praktijk tolereren. GAIA daagt nu het Waals Gewest voor de rechter om een einde te maken aan langdurige politieke inertie.
Elk jaar worden er door de zeven nog actieve Waalse foie gras-producenten zo’n 25.000 eenden onder dwang gevoederd. Sinds de goedkeuring van de wet betreffende de bescherming en het welzijn van dieren in 1986 werd de wetgeving omtrent het dwangvoederen in Wallonië nauwelijks aangepast. Het feit dat deze voorbijgestreefde wet terzake niet meer is veranderd sinds dierenwelzijn in 2014 een gewestelijke bevoegdheid werd, is nog opmerkelijker.
“Ondanks dat de Waalse regering wel degelijk bevoegd is voor dierenwelzijn, staan de politici er nu al negen jaar lang passief toe te kijken hoe jaarlijks duizenden dieren onder dwang gevoederd worden voor foie grasproductie. En dit ondanks de brede wetenschappelijke consensus over het onmiskenbare dierenleed, dat deze praktijk veroorzaakt,” legt GAIA-voorzitter Michel Vandenbosch uit.
Geen onderzoek naar alternatieven voor dwangvoederen
Bovendien druist de nalatigheid van de Waalse regering in tegen de aanbevelingen van de Europese Raad van 1999. Die stelden dat landen, die de productie van foie gras op hun grondgebied toestaan, in de EU zijn dat Frankrijk, België, Spanje, Hongarije en Bulgarije, “studies over het welzijn van de dieren en onderzoek naar alternatieve methodes zonder dwangvoederen” moeten aanmoedigen. Bij ons weten is dit in Wallonië niet gebeurd en heeft het Waalse Gewest tot op heden geen onderzoek naar alternatieven voor dwangvoederen gefinancierd, laat staan uitgevoerd.
Regelgeving in strijd met Europese voorschriften
Daarenboven is het feit dat de Waalse wetgeving het onder dwang voederen van dieren toestaat is in strijd met de Europese Richtlijn 98/58, die bepaalt dat geen enkel dier “voeding of drinken mag toegediend krijgen op een wijze die onnodig lijden of letsel veroorzaakt”. De Waalse Regering heeft zich ertoe verbonden om “initiatieven te nemen en te ondersteunen om de Europese normen te uniformiseren met het oog op een betere bescherming van dieren”. Desondanks heeft de Regering die EU-Richtlijn 25 jaar na goedkeuring door de Europese Unie nog steeds niet toegepast op haar eigen wetgeving.
Officiële petitie
In december 2022 werd een officiële petitie voor een verbod op dwangvoederen gelanceerd door GAIA, UWPA (Union Wallonne pour la Protection des Animaux) en FéFRACAF (Fédération des Refuges Francophones Agréés pour Chevaux et Animaux de Ferme). Om gehoord te worden door het Waalse Parlement waren 1.000 handtekeningen nodig. Uiteindelijk werden 6.650 handtekeningen ingeleverd. Ondanks het feit dat de petitie aan de officiële procedure-eisen voldeed en GAIA-voorzitter Michel Vandenbosch weliswaar werd gehoord door de Commissie Dierenwelzijn, heeft het Waalse parlement hier tot op vandaag geen wetgevend gevolg aan gegeven.
Dagvaarding als laatste optie
Geconfronteerd met de koppige inertie van het Waals gewest in deze kwestie heeft GAIA besloten om het Waalse Gewest voor de rechter te dagen. Een gerechtsdeurwaarder heeft op verzoek van GAIA het Waals Gewest, vertegenwoordigd door zijn Regering in de persoon van zijn Minister-President, gedagvaard om te verschijnen voor de Kamer van de afdeling burgerlijke zaken van de Franstalige Rechtbank van Eerste Aanleg van Namen. GAIA is van mening dat de verplichtingen, die formeel werden vastgelegd in de Dierenwelzijnscodex, niet zijn nagekomen. Meer bepaald wordt de verplichting tot het voeren van een beleid gericht op het waarborgen van de bescherming en het welzijn van dieren, rekening houdend met hun behoeften en gevoeligheden, en het bestrijden van dierenmishandeling, in deze niet gerespecteerd.
Michel Vandenbosch legt uit: “Volgens de Waalse dierenwelzijnscodex hebben GAIA en de burgers het volste recht om van het Waalse Gewest te verwachten dat het actie onderneemt om eenden en ganzen, die het slachtoffer zijn van dwangvoederen, te beschermen tegen lijden. Door de verbintenissen die het Gewest zichzelf in de Waalse Dierenwelzijnscodex heeft opgelegd niet na te leven, schendt het dus het principe van het gewettigd vertrouwen. Deze politieke impasse is schadelijk voor het dierenwelzijn. Vandaag zien we maar één manier om een herziening van de wetgeving inzake dwangvoedering in overeenstemming met de Europese voorschriften en de huidige wetenschappelijke kennis te bewerkstelligen, namelijk het ondernemen van juridische stappen tegen de Waalse Regering.”
Meester Marc Uyttendaele, de raadsman van GAIA, wijst erop dat de jurisprudentie over de aansprakelijkheid van overheidsinstanties het mogelijk maakt een vonnis te verkrijgen tegen overheidsinstanties wanneer zij ten onrechte nalaten een zaak wettelijk te regelen, wat in deze zaak zal worden bevestigd.